L’IMAGINAIRE AU QUOTIDIEN
WRITER • Pierre-Benoît Sepulchre
PHOTOGRAPHY • Antoine Richez - Corentin Haubruge - Goffart Polomé Architectes - Maxime Vermeulen
Chez Goffart Polomé Architectes, l’architecture n’est jamais un exercice figé. Elle s’invente au contact du réel, nourrie par l’imaginaire, l’écoute et une curiosité sans frontières.
Fondé en 2012 par Damien Goffart et Brice Polomé, rejoints par Marie Maerckx et Maude Archambeau respectivement en 2019 et 2022, Goffart Polomé Architectes s’est imposé en une dizaine d’années comme l’un des ateliers belges les plus stimulants de sa génération. Récompensé à de multiples reprises, invité dans les écoles et les institutions, le collectif s’est pourtant gardé de toute posture académique. Ici, l’architecture se pense avant tout comme une pratique vivante, joyeuse et profondément ancrée dans le quotidien.
L’ordinaire, terrain de jeu privilégié
« Ce qui nous intéresse, c’est l’architecture qui touche à la vie de tous les jours », résume Brice Polomé. Logements, écoles, crèches, scénographies, sites industriels… aucun programme n’est exclu, pourvu qu’il pose une question d’usage, d’urbanité ou d'habitat. Là où d’autres voient une contrainte, Goffart Polomé voit un terrain d’expérimentation. Un hangar à sel en Ardenne devient ainsi un projet à part entière, loin de la simple boîte utilitaire. L’imaginaire, chez eux, n’est jamais décoratif : il sert à dépasser l’ordinaire, sans jamais le trahir.
Une architecture de dialogue
Le mot revient souvent : dialogue. Dialogue avec le lieu, son histoire, sa géographie, mais aussi avec les maîtres d’ouvrage. L’humain occupe une place centrale dans la méthode de l’atelier, tout comme une forme de distance souriante face aux contraintes réglementaires. Le restaurant gastronomique Chai Gourmand, à Gembloux, en est une belle illustration : une lecture fine des règles urbanistiques y donne naissance à une volumétrie inattendue, chaleureuse, où béton, bois et textiles dialoguent avec justesse, tant sur le plan sensoriel qu’acoustique.
Le temps long des idées
Chez Goffart Polomé, on revendique une phase de doute initiale. « Seul le temps des idées est incompressible, les autres temps doivent être maîtrisés », explique Brice Polomé. Analyse, remise en question, narration du projet : ce temps long permet ensuite une mise en œuvre rigoureuse, attentive aux budgets comme aux délais. La Crèche des Écureuils, à Loverval, lauréate du Grand Prix d’Architecture de Wallonie, en est sans doute l’exemple le plus emblématique : une architecture de plain-pied, tournée vers la forêt, où toiture, lumière et matériaux composent un univers à hauteur d’enfant.
Accompagner les vies qui évoluent
Si l’atelier travaille pour des institutions et des équipements publics, il nourrit aussi un attachement sincère aux projets privés. Maisons, extensions, transformations : Goffart Polomé aime accompagner les familles dans le temps, revenir, adapter, faire évoluer l’habitat au rythme des vies. Une approche globale, intérieure et extérieure, récemment illustrée par la Bijouterie Polomé à Knokke, véritable palais de reflets. Une architecture exigeante, certes, mais jamais intimidante. Ici, la porte est ouverte, et l’imaginaire toujours invité à entrer.
HET DAGELIJKSE LEVEN UITGEBEELD
Bij Goffart Polomé Architectes is architectuur nooit een starre aangelegenheid. Ze ontstaat door contact met de werkelijkheid, gevoed door haar verbeelding, haar luisterend vermogen en een grenzeloze nieuwsgierigheid.
Goffart Polomé Architectes werd in 2012 opgericht door Damien Goffart en Brice Polomé, en werd in 2019 uitgebreid met de komst van Marie Maerckx en in 2022 met Maude Archambeau. In tien jaar tijd heeft het bedrijf zich ontwikkeld tot een van de meest inspirerende Belgische architectenbureaus van zijn generatie. Het collectief, dat meerdere malen in de prijzen is gevallen en door scholen en instellingen uitgenodigd wordt, heeft zich echter altijd verre gehouden van elke academische houding. Hier wordt architectuur vooral gezien als een levendige, vreugdevolle bezigheid die diepgeworteld is in het dagelijks leven.
Het alledaagse is een bevoorrechte speelplaats
“Wat ons interesseert, is architectuur die betrekking heeft op het dagelijks leven”, vat Brice Polomé samen. Woningen, scholen, kinderdagverblijven, decorontwerpen, industriële gebouwen. Geen enkel project wordt uitgesloten, zolang het maar een vraagstuk is op het gebied van gebruik, stedelijkheid of wonen. Waar anderen een beperking zien, ziet Goffart Polomé een speelveld om te experimenteren. Een opslagplaats voor zout in de Ardennen wordt zo een volwaardig project, veel meer dan alleen maar een gebruiksruimte. Hun verbeeldingskracht is nooit decoratief: ze dient om het alledaagse te overstijgen, zonder dit ooit te verraden.
Een architectuur van dialoog
Een woord dat vaak terugkomt is dialoog. Een dialoog met de locatie, haar geschiedenis, haar geografie, maar ook met de opdrachtgevers. De mens staat centraal in de werkwijze van het atelier, als een soort glimlachende afstandelijkheid ten opzichte van de wettelijke voorschriften. Het gastronomische restaurant Chai Gourmand in Gembloers is hier een mooi voorbeeld van: een nauwkeurige interpretatie van de stedenbouwkundige voorschriften heeft geleid tot een onverwachte, warme volumebepaling, waar beton, hout en textiel zowel op zintuiglijk als akoestisch vlak perfect met elkaar in dialoog zijn.
De lange aanlooptijd van ideeën
Bij Goffart Polomé wordt een periode van twijfel in het begin als normaal beschouwd. “Alleen de tijd van ideeën kan niet bedwongen worden, de andere tijden moeten onder controle worden gehouden”, legt Brice Polomé uit. Het analyseren, het ter discussie stellen, het beschrijven van het project: deze lange voorbereidingsperiode maakt vervolgens een nauwgezette uitvoering mogelijk, waarbij zowel op de budgetten als op de deadlines wordt gelet. Het kinderdagverblijf Les Écureuils in Loverval, winnaar van de Grand Prix d'Architecture de Wallonie, is hiervan ongetwijfeld het meest sprekende voorbeeld: een gelijkvloerse architectuur, gericht op het bos, waar dak, licht en materialen een wereld op kinderhoogte vormen.
Levens begeleiden die veranderen
Het atelier werkt voor instellingen en openbare voorzieningen maar voelt zich ook oprecht verbonden met particuliere projecten. Huizen, aanbouwen, verbouwingen: Goffart Polomé vindt het geweldig om gezinnen door de jaren heen te begeleiden, er terug te komen, aanpassingen te doen en de woning laten meegroeien op het ritme van het leven. Een totaalaanpak, zowel binnen als buiten, zoals recentelijk geïllustreerd door Bijouterie Polomé in Knokke, dat een waar paleis van reflecties is. Een veeleisende architectuur, dat zeker, maar nooit intimiderend. Hier staat de deur altijd open en wordt de verbeelding met open armen verwelkomd.
